विवादास्पद नियुक्ति नगरिदिएको भए हुन्थ्योः डा. चन्द्रमणि अधिकारी

लगानी बोर्डमा शुशील भट्ट आउनुभयो, सी.ई.ओ बनेर । उहाँ त विवादमा पर्नुभयो नि ?

व्यक्तिको सन्दर्भमा के हो, उहाँको ल्याकत क्षमता के हो, त्यो मूल्याकंन सम्बन्धित क्षेत्रले गर्ने हो । पञ्चायतकालमा पञ्चायत दरबार वरिपरिका मान्छेहरूलाई नियुक्ति गर्ने चलन थियो । तर योग्यताका आधारमा चल्ने शासन चल्नुपर्छ । डेमोक्रेसीमा मेरिटोक्रेसी हुनुपर्छ भनेर प्रजातन्त्रको पुनस्र्थापना गरिएको हो । लोकतन्त्र ल्याइएको हो । तर त्यस्ता कुराहरूमा खासै कमी आएन । त्यसकारणले योग्यताभन्दा आफु नजिक को छ, खोजेर नियुक्ति गर्ने चलन अहिलेको सरकारमा पनि छ । पहिलेको सरकारले पनि गरेकै हो । यो हाम्रो लागि विडम्बनाको कुरा हो । यसको लागि व्यक्ति कति योग्य भनेर मूल्याकंन गर्ने संस्थाहरू पनि छन् । यस्ता विषयहरूले लगानीको क्षेत्रमा भोली आर्थिक जगतमा विज्ञ अनुशासन भएन भन्ने यदि सन्देश गयो भने लगानी, अर्थतन्त्रलाई प्रभाव गर्छ ।

शुशील भट्ट सी.ई.ओ भईसकेपछि नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीभित्र पनि विवाद भईरहेको छ । पार्टीभित्र भाँडभैलो भईरहेको छ । विचौलिया दाजुभाइहरूको अस्वभाविक पहँुच पनि छ । लगानी बोर्डको सी.ई.ओ भनेको योग्य मानिस गर्ने कि गोजीको मान्छेलाई ल्याएर नियुक्ति गर्ने ?

उहाँहरूबीच दाजुभाइहरूले के गर्नुभयो, उहाँहरू विचौलिया हो कि होइन भन्ने मैले भन्न सक्दिनँ । मैले आधिकारीक दस्तावेजहरूबाट जे कुरा आउँछ, त्यही भन्ने हो । व्यक्तिको हिसाबमा म त्यता जान्नँ । राज्य सञ्चालन गर्दा संविधानभन्दा पछि बनेका ऐन, कानुन, संरचनाहरू हुन्छन्, त्यसमा नेतृत्व गर्ने व्यक्तिहरू निष्कलंक हुनुपर्छ । आम जनताको नजरमा राम्रो छवि भएको अनुशासित व्यक्ति हुनुपर्छ । त्यसकै लागि हामीले लोकतन्त्र, प्रजातन्त्र ल्याएका हौ । मेरिटोक्रेसी झन्–झन् धरासयी हुँदै गयो । यसको पुनस्र्थापना गर्नु आजको आवश्यकता हो । यतिभन्दा पनि चरित्र र प्रवृत्तिको कुरा गर्दाखेरि भारतीय लोकतन्त्रप्रति हामी प्रभावित भयौँ । अनाधिकृत रूपमा पैसा कमाउने र त्यसैका आडमा निर्वाचन जित्ने प्रवृत्ति भारतमा छ ।

लगानी बोर्डसँग २३ खर्बका २६ परियोजनाहरू छन् । तर कालोसूचीका एजेन्टलाई सी.ई.ओ बनाएर सरकारले गर्यो समृद्धिमाथि मजाक । विकास, समृद्धि, उन्नति र प्रगतिका कुराहरू त तपाईहरूले गर्नुहुन्थ्यो । त्यही हो त तपाईहरूको नारा ?

नाराअनुसारको कार्यक्रम पनि आउनुपर्छ । सञ्चालन गर्ने विधि पनि त्यसै अनुसारको हुुनुपर्छ । त्यसमा मान्छेको नियुक्ति पनि त्यसै अनुसार हुनुपर्दछ । नत्र त अन्यथा के हुन्छ त्यो नारामा नै सीमित हुन्छ । हामीले नाराअनुसार अनुशासन, पद्धतिहरू, काम कारबाही गरेनौँ र त्यसैअनुसार आत्मदर्शन गर्न सकेनौँ भने नारा नारामै सीमित हुन्छ ।

हाम्रो देशमा के भएको छ, बताउनुहोस् न । योग्य मानिसहरूलाई तपाईहरूले ठाउँमा लिएर जान सक्नुहुँदैन । सक्षम मान्छेहरूले ठाउँ पाउँदैनन् हाम्रो देशमा । नेताहरूको गोजीमा जसको नाम छ, उही नियुक्ति हुन्छ, पैसा कमाउँछ, खान्छ, देशलाई लुट्छ । पञ्चायती व्यवस्थामा पनि त्यस्तै थियो, त्यसपछि बहुदलीय व्यवस्थामा कांग्रेसको नेतृत्वले पनि त्यसै ग¥यो, अहिले देशको शक्तिशाली के.पी. शर्मा ओली, तर यो सरकारले पनि जुन मान्छेलाई नेतृत्व दिएको छ, अहिले जताततै विरोध भएको छ नि ?

व्यक्तिको विषयमा परीक्षण गर्ने, योग्यता मूल्याकंन गर्ने मेरो काम होइन । हरेक व्यक्ति योग्य व्यक्ति छनौट हुनुपर्छ । सम्बन्धित क्षेत्रको विज्ञ छनौट हुनुपर्छ भन्ने कुरामा ध्यान जान सकेको छैन । व्यक्तिलाई कसलाई तानेर नियुक्ति गर्ने, कसरी पदलाई जोगाइराख्ने भन्नेतर्फ गइयो भने भोली जनताले पनि दुःख पाउँछन्, नेतृत्वलाई पनि पदमा बसुञ्जेल अस्तित्व देखिन्छ तर पदमा नभएको अवस्थामा जनताले बिर्सिन्छ । अब विस्तारै मण्डी भएर आउन सक्छ । यसले गर्दा हजारौँ मान्छेहरू भोकै मर्नुपर्ने स्थिति हुनसक्छ । यो कुराप्रति अब राज्यको ध्यान जानुपर्दछ । यस्तो विवादास्पद नियुक्ति नगरिदिएको भए हुन्थ्यो । मैले भन्न सक्ने त्यति नै हो । रिपोटर्स नेपाल