पूर्वी जेरुसेलममा एकै पटक ६९ जना विस्थापित, सन् २००९ यताकै ठूलो घटना

संयुक्त राष्ट्रसंघ, असोज २१ गते । इजरायली अधिकारीहरूले पूर्वी जेरुसेलमको अत: तुर क्षेत्रमा रहेको एक आवासीय भवन भत्काउँदा एकै पटक ६९ जना विस्थापित भएका छन् । संयुक्त राष्ट्रसंघका मानवीय मामिला हेर्ने अधिकारीहरूका अनुसार, सन् २००९ यता एउटै भवन भत्काउँदा यति ठूलो संख्यामा मानिस विस्थापित भएको यो पहिलो घटना हो ।

संयुक्त राष्ट्रसंघको मानवीय मामिला समन्वय कार्यालय (ओसीएचए) का अनुसार, उक्त भवनमा बसोबास गर्ने ६९ जनामध्ये आधाभन्दा बढी बालबालिका थिए । ओसीएचए र साझेदार संस्थाका प्रतिनिधिले घटना स्थलको निरीक्षण गरेका थिए । प्रभावित परिवारले इजरायली सेनाले उनीहरूलाई आफ्ना सामान निकाल्न नदिएको र धेरै सामान भग्नावशेष मुनि पुरिएको बताएका छन् ।

साझेदार संस्थाले प्रभावित परिवारको तत्कालीन आवश्यकता मूल्यांकन गरी उनीहरूलाई घरभाडा सहयोग तथा अत्यावश्यक सामग्री उपलब्ध गराउने व्यवस्था गरेका छन् । साथै, उनीहरूलाई आपतकालीन आश्रय, आवश्यक सामग्री र मनोसामाजिक सहयोग पनि प्रदान गरिएको छ ।

ओसीएचएका अनुसार, यस वर्ष मात्रै इजरायली अधिकारीहरूले पश्चिम किनारामा एक हजार ८०० भन्दा बढी प्यालेस्टिनीका घर भत्काएका वा घरधनीलाई आफैँ घर भत्काउन बाध्य पारेका छन् । अधिकांश घर इजरायलबाट निर्माण अनुमति प्राप्त नभएको भन्दै भत्काइएको हो । प्रभावित क्षेत्रमा प्यालेस्टिनीलाई यस्तो अनुमति अत्यन्तै कम मात्र दिइने ओसीएचएले जनाएको छ ।

गाजामा खानेपानी संकट गहिरिँदै

यसैबिच, गाजामा पानी र सरसफाइ सम्बन्धी मानवीय सहायता पनि प्रभावित भएको ओसीएचएले जनाएको छ । आर्थिक स्रोतको अभाव तथा अत्यावश्यक सामग्रीको प्रवेशमा लगाइएको प्रतिबन्धका कारण पानी आपूर्ति प्रणाली सञ्चालनमा कठिनाइ भइरहेको छ । इन्जिन तेल, स्पेयर पाट्र्स तथा सवारीसाधन र मेसिन सञ्चालनका लागि आवश्यक उपकरण जस्ता सामग्री आयातमा प्रतिबन्ध रहेकाले दक्षिणी गाजाका दुई वटा समुद्री पानी प्रशोधन केन्द्रमा पानी उत्पादन घटेको छ ।

उपकरणको समयमै मर्मतसम्भार हुन नसक्दा देर अल–बालाह र खान युनिसमा रहेका करिब ५ लाख मानिसले पाउने पिउने पानीको मात्रा केही घटेको साझेदार संस्थाले बताएका छन् । गाजाभरि करिब चारमध्ये तीन परिवार पानीको पूर्वाधार पुनः स्थापित नभएसम्म ट्यांकरमार्फत वितरण गरिने पानीमा निर्भर छन् । मानवीय संस्थाले दैनिक करिब २५ हजार घनमिटर पिउने पानी वितरण गरिरहेका छन् । तर पानी वितरणमा प्रयोग हुने सवारीसाधनको नियमित मर्मत आवश्यक पर्ने र सुरक्षा अवस्थाका कारण विभिन्न क्षेत्रमा पहुँच अवरुद्ध हुने गरेकाले समस्या थपिएको छ ।

विशेष गरी तथाकथित ‘येलो लाइन’ आसपासका क्षेत्रमा पहुँच प्रभावित हुने गरेको ओसीएचएले जनाएको छ । सेप्टेम्बरको चौथो सातामा मात्रै मानवीय साझेदार संस्थाले ट्यांकरबाट वितरण गरिएको पानी संकलन गर्न सर्वसाधारणलाई सहयोग पुर्याउने उद्देश्यले १० लिटर क्षमताका १२ हजारभन्दा बढी पानीका कन्टेनर वितरण गरेका थिए ।

फोहोर व्यवस्थापनमा समेत चुनौती

आयातमा प्रतिबन्धित सामग्रीको अभावका कारण गाजामा ठोस फोहोर संकलन र व्यवस्थापनका लागि आवश्यक सवारी साधनसमेत सञ्चालन गर्न कठिन भएको छ । त्यसका कारण कतिपय क्षेत्रमा गधा तान्ने गाडा र संयुक्त राष्ट्रसंघका ट्रकको प्रयोग गर्नु परेको छ ।

ओसीएचएका अनुसार, प्रतिबन्धित सामग्रीको प्रवेशका लागि आवश्यक स्वीकृति उपलब्ध गराउनुका साथै गाजाका दुई वटा ल्यान्डफिल क्षेत्रमा पहुँच पुनः स्थापित गर्न आवश्यक छ । अन्यथा घना बस्ती भएका क्षेत्रमा फोहोर थप थुप्रिँदै जाने जोखिम छ । ओसीएचएले गाजामा मानवीय सहायता तथा अत्यावश्यक सेवा सञ्चालनका लागि निरन्तर इन्धन आपूर्तिका लागि आवश्यक आर्थिक स्रोत सुनिश्चित गर्नुपर्नेमा जोड दिएको छ । रासस/सिन्ह्वा